Historia zupy Ô?? niezwyk??e losy kr??lowej polskiej kuchni

Historia zupy Ô?? niezwyk??e losy kr??lowej polskiej kuchni

Syc─?ca, rozgrzewaj─?ca, wszechstronna i nieograniczona pod wzgl─?dem smaku zupa od wiek??w pracowa??a na swoj─? pozycj─? kr??lowej w polskiej kuchni. B─?d─?c zar??wno pysznym daniem samym w sobie, jak i nieod??─?cznym elementem tradycyjnego obiadu nie bez powodu nale??y do kanonu najch─?tniej przyrz─?dzanych potraw. Dzi─?ki swojej prostocie oraz mo??liwo??ci wykorzystania dowolnych sk??adnik??w i proporcji ka??dego dnia skrada serca zar??wno koneser??w nowych zestawie?? smakowych, jak i amator??w sztuki kulinarnej, dopiero nabieraj─?cych bieg??o??ci w domowych gotowaniu. W jaki spos??b jednak zupa znalaz??a si─? w kanonie kuchni polskiej i ??wiatowej?
W polskiej tradycji kulinarnej obiad bez zupy nie jest prawdziwym, domowym obiadem. Zupa pe??ni rol─? ciep??ej przystawki i ma zadanie zaspokoi─? pierwszy g????d oraz rozgrza─? nas, szczeg??lnie jesieni─? i zim─?, gdy na dworze zaczyna panowa─? mr??z . Drugie danie obowi─?zkowo musi zosta─? poprzedzone talerzem gor─?cej, syc─?cej i bogatej w smaku og??rkowej, jarzynowej lub innej, dowolnej pozycji spo??r??d tak licznego repertuaru polskich zup. Nic dziwnego zatem, ??e zupa codziennie go??ci na prawie ka??dym polskim stole. Z pewno??ci─? nale??y ona r??wnie?? do najcz─???ciej jedzonych przez nas da??, poniewa?? paradoksalnie nie jest zale??na w ??adnym stopniu od drugiego dania. Na mniejszy apetyt doskonale sprawdzi si─? miska wyrazistej pomidorowej z ry??em, pieczarkowa lub krupnik. Cho─? bardzo r????ne od siebie, zupy nale??─? do tego samego rodzaju i prawdopodobnie to w??a??nie dowolno??─? w wyborze smaku i komponent??w decyduje o tak wielkim zami??owaniu do nich, przekazywanym z pokolenia na pokolenie.

Sk─?d si─? wzi─???a zupa?
Istniej─? tezy, ??e historia zupy jest co najmniej tak d??uga jak historia samego gotowania. Danie to jest obecne na ka??dym kontynencie, w ka??dej kulturze i cho─? odmienne pod wzgl─?dem smak??w i konsystencji, identyczne w metodzie przygotowania. Chocia?? nam zupa kojarzy si─? przede wszystkim z kuchni─? polsk─?, jest ona obecna praktycznie wsz─?dzie. Niemiecka Suppe, francuska soupe, w??oska zuppa, szwedzka soppa, hiszpa??ska sopa, rosysja Ô??supÔ?Ł (?ü????) Ô?? bez wzgl─?du na to, w kt??r─? stron─? ??wiata skierujemy wzrok, w jad??ospisie z pewno??ci─? znajdziemy danie, kt??re nie tylko wygl─?da, ale i nazywa si─? prawie tak samo. Tak jak w przypadku innych najznamienitszych wynalazk??w ludzko??ci, tak i do zupy prawa ro??ci sobie wiele narod??w. Samo s??owo ma korzenie francuskie, kt??re wyros??o na kanwie wywodz─?cego si─? z ??aciny ludowej okre??lenia suppa, oznaczaj─?cego chleb moczony w bulionie.

Dzieje potrawy si─?gaj─? jednak dalej ni?? kultura europejska. Ju?? cz??owiek pierwotny mia?? zdaniem naukowc??w przygotowywa─? proste potrawy oparte na dodaniu sk??adnik??w do gotuj─?cej si─? wody. Zagotowanie warzyw i mi─?siw nie wymaga ani du??ych umiej─?tno??ci kulinarnych, d??ugotrwa??ych przygotowa??, drogich sk??adnik??w, dzi─?ki czemu zupa przyrz─?dzana mog??a by─? wsz─?dzie tam, gdzie mo??na by??o rozpali─? palenisko i zosta─? jedzona przez ca??─? rodzin─? Ô?? dzieci, doros??ych i starszych. Ich ogromn─? zalet─? jest te?? bogactwo ??atwo przyswajalnych sk??adnik??w od??ywczych, kt??re nie mog??yby zosta─? spo??yte w formie surowej. Wynalezienie naczy?? ceramicznych oko??o 5000 lat przed nasz─? er─? najprawdopodobniej u wybrze??y Morza ??r??dziemnego upowszechni??o przygotowywanie tej potrawy i pozwoli??o jej rozprzestrzeni─? si─? najpierw na ca??ym kontynencie, a nast─?pnie i poza jego granicami.

Istota zupy
Sekretem smaku zupy jest jej idealne nasycenie aromatem wszystkich sk??adnik??w, co mo??liwe jest do uzyskania w czasie bardzo d??ugiego gotowania na ma??ym ogniu. Aby idealnie wydoby─? smak ka??dego komponentu wa??ne jest, by zala─? je zimn─? wod─?, co pozwoli na systematyczne uwalnianie si─? aromatu. Wrzucaj─?c sk??adniki do wrz─?tku smak zostanie zamkni─?ty wewn─?trz, przez co wywar stanie si─? mniej aromatyczny i nie tak nasycony sk??adnikami od??ywczymi, wydobytymi z warzyw i mi─?sa. Pod k─?tem tre??ci dzielimy zupy na klarowne i zag─?szczone, kt??re pod koniec gotowania dope??niamy zasma??k─? lub ??mietan─?. Dzi?? niezwykle popularne zupy gotowe pozwalaj─? zaoszcz─?dzi─? czas i wysi??ek, kt??ry rutynowo sp─?dzamy w kuchni. Co ciekawe, historia zup ??atwych w transporcie zacz─???a si─? ju?? w XVIII wieku. Najpierw praktykowano d??ugotrwa??e gotowanie mi─?sa, a?? do zg─?stnienia wywaru, kt??ry nast─?pnie mo??na by??o suszy─?. Nast─?pnie nadesz??a era kultowej skondensowanej zupy Campbell, wynalezionej w 1897 w Stanach Zjednoczonych. Z kolei obecne dzi?? na p????kach zupy w por─?cznych foliowych opakowaniach, zar??wno szczelnych, lekkich, jak i pozwalaj─?cych zachowa─? pe??ni─? smaku uzyskanego dzi─?ki jedynie naturalnym sk??adnikom, stanowi─? idealne odwzorowanie smak??w domowej kuchni. Ô?? Technologia produkowania zup gotowych osi─?gn─???a dzi?? poziom, kt??ry pozwala nie tylko na uzyskanie smaku typowego dla da?? przyrz─?dzanych w domu. Co niezwykle wa??ne, nasze zupy s─? nie tylko, zgodnie z nazw─?, gotowe do zjedzenia praktycznie tu?? po otwarciu, ale cechuj─? si─? tak??e w??a??ciwo??ciami rozgrzewaj─?cymi, poprawiaj─?c samopoczucie oraz szybko zaspokajaj─?c apetyt. Dzi─?ki du??ej ilo??ci kawa??k??w warzyw, ziemniak??w i mi─?sa, a tak??e dodatk??w, takich jak kasza, ry?? czy makaron, w niczym nie ust─?puj─? domowemu posi??kowi, zar??wno pod k─?tem wygl─?du, jak i smaku, pozwalaj─?c dodatkowo zaoszcz─?dzi─? czas, rutynowo sp─?dzany w kuchni Ô?? m??wi Anna Jackowicz z firmy Profi od ponad 20 lat specjalizuj─?cej si─? w produkcji domowych zup gotowych. Ô?? Niezale??nie od tego, czy mamy ochot─? na pomidorow─?, pieczarkow─?, krupnik czy te?? bardziej po??ywn─? grochow─? lub ??urek, mo??emy cieszy─? si─? ich smakiem w kilka chwil, bez konieczno??ci robienia zakup??w i bez gotowania Ô?? dodaje ekspert.

Smaki tradycyjnych, polskich zup
Jedn─? z najbardziej klasycznych zup kuchni polskiej jest ??urek, przygotowywany na bazie zakwasu chlebowego z m─?ki ??ytniej. Dzi─?ki niemu zyskuje sw??j wyrazisty, lekko kwa??ny smak, kt??ry doskonale uzupe??niaj─? kawa??ki gotowanych ziemniak??w, jajko na twardo oraz szczypta majeranku. Niedzielnym rarytasem od dekad pozostaje klasyczny ros????, kt??rego pochodn─? jest poniedzia??kowa i najbardziej tradycyjna dla polskiej kuchni pomidorowa, przygotowana poprzez dodanie do gotowego wywaru koncentratu pomidorowego i odrobiny ??mietanki. Smakuje wy??mienicie zar??wno w towarzystwie makaronu, jak i ry??u. Z bulionu wyczarowa─? mo??na tak??e szybk─? pieczarkow─?, dodaj─?c do niego podsma??one kawa??eczki grzyb??w oraz zabielaj─?c s??odk─? ??mietank─?. Propozycjami bardziej tre??ciwymi s─? z pewno??ci─? zupy z nasion ro??lin str─?czkowych. Znana wielbicielom syc─?cych smak??w grochowa, a tak??e b─?d─?ca jednocze??nie zup─? i drugim daniem fasolka po breto??sku to jedne z najbardziej po??ywnych polskich zup, kt??re sprawdz─? si─? szczeg??lnie w czasie ch??odniejszych miesi─?cy. M??wi─?c o tradycyjnych polskich zupach nie spos??b pomin─?─? krupniku Ô?? lekkiego, a zarazem dodaj─?cego energii dzi─?ki dodatkowi kaszy j─?czmiennej.

Zupa na kra??cu ??wiata
Nawet tak proste danie, jak zupa, mo??e przybiera─? r????ne zaskakuj─?ce formy, w zale??no??ci od tego, w kt??rym rejonie ??wiata jest przygotowywana. W Grecji oraz Turcji klasycznym elementem kuchni jest avgolemono, czyli bulion mi─?sny lub warzywny zag─?szczony jajkami i cytryn─?. W Australii, Nowej Zelandii oraz u wybrze??y Stan??w Zjednoczonych przyrz─?dza si─? chowder, b─?d─?cy wariacj─? na temat zupy dawniej przygotowywanej jedynie na morzu. Dzi?? jest to zabielony wywar rybno-mi─?sny z dodatkiem boczku i cz─?sto r??wnie?? kukurydzy. Hiszpa??skie gazpacho w przeciwie??stwie do innych zup nie wymaga gotowania, a opiera si─? na ??─?czeniu zimnych sk??adnik??w Ô?? zmiksowanych warzyw, octu i oliwy oraz chleba, kt??ry po rozmoczeniu zag─?szcza zup─?. Ciekawostk─? ze ??wiata zup jest tak??e w??oska stracciatella, kt??ra przywodzi na my??l lody z dodatkiem czekoladowych wi??rk??w. W istocie jest to ros???? z dodatkiem lanych klusek urozmaiconych parmezanem. Wyrafinowanie brzmi─?cy francuski consomm?Ő to nic innego, jak bardzo klarowny i bogaty w smaku bulion, kt??rego przygotowanie trwa─? mo??e nawet do 12 godzin. Bliskowschodnia melokhia, cho─? przypomina z wygl─?du szczawiow─?, stanowi natomiast egipsk─? odmian─? zupy z kurczakiem na bazie li??ci juty, a jej historia si─?ga czas??w faraon??w. Prawdziw─? osobliwo??ci─? z punktu widzenia polskiego smakosza jest na pewno zupa z jadalnych jask????czych gniazd, przyrz─?dzana w Chinach. Co ciekawe ju?? w XIX wieku znana by??a Europejczykom mi─?dzy innymi dzi─?ki ciekawym nutom smakowym i walorom od??ywczym. Na uwag─? zas??uguj─? tak??e zupy z Dalekiego Wschodu, mi─?dzy innymi z Japonii, kt??ra r??wnie?? mo??e pochwali─? si─? bardzo bogatym repertuarem w tej kategorii da??. W odr????nieniu od europejskich zup, gdzie gotuje si─? wszystkie sk??adniki razem, te dalekowschodnie powstaj─? wskutek zalania przygotowanych ju?? w miseczce sk??adnik??w bulionem dashi, sporz─?dzonym z wodorost??w i suszonego tu??czyka bonito. Typow─? dla kuchni japo??skiej zup─? jest tak??e miso z fermentowanej soi. Z kolei kojarzony z Japoni─? ramen w istocie wywodzi si─? z kuchni chi??skiej. Nieco bardziej egzotyczny smak maj─? natomiast zupy tajskie. Klasyczne po??─?czenie mleczka kokosowego i wyrazistej kompozycji przypraw curry, dope??nionych nut─? limonki na dobre przenikn─???o ju?? tak??e do upodoba?? kulinarnych Polak??w.
Wi─?cej informacji o zupach na www.profi.pl.
——–
PROFI Sp. z o.o. (dawniej Wielkopolska Wytw??rnia ??ywno??ci Profi), powsta??a w 1993 i obecnie zajmuje czo??ow─? pozycj─? w??r??d producent??w ??ywno??ci na polskim rynku. Firma jest r??wnie?? liderem w bran??y pasztet??w z drobiem, posiadaj─?c ponad 50% udzia??u w rynku oraz liderem kategorii zup z p????ki z udzia??em warto??ciowym w rynku przekraczaj─?cym 40%.
Dzi?? w portfolio produktowym firmy Profi, obok szerokiej gamy zup i pasztet??w, znajduj─? si─? r??wnie?? takie kategorie, jak ch??odzone zupy i dania gotowe, smalce oraz konserwy mi─?sne. Wszystkie produkty powstaj─? w oparciu o tradycyjne receptury, z u??yciem najwy??szej jako??ci mi─?s i warzyw oraz przypraw. Bezpiecze??stwo produkt??w zapewnia wykorzystanie nowoczesnej technologii produkcyjnej i spe??nienie norm ISO 9001:2015, IFS Food oraz BRC Global Standard for Food Safety.

Authors
Top